Κωστής Παλαμάς: ΑΠΑΝΤΑ, τ. 8ος. Περάσματα και χαιρετισμοί, Οι νύχτες του Φήμιου, Βραδινή φωτιά, Πρόσωπα και μονόλογοι

Αθήνα, Ίδρυμα Κωστή Παλαμά 2020 

Απόστολου Θηβαίου: Ο ΑΛΚΗΣ (ποίημα)

Να λογίζεται εθνικό, το αληθινό

Έπειτα απέμεινε μόνος, επεβλήθη ολόκληρη η σιωπή του κόσμου.

Σαν να φάνηκε εκείνη η δικαιοσύνη, η σοβαρή,

Η αναλλοίωτη ωριμότητα των πραγμάτων.

Οι φρουροί πιθανόν να μην αντιλήφθηκαν,

Να μην διέκριναν τίποτε.

Άλλωστε μες στο τόσο σκοτάδι,

-Μιλώ για μια συχνότητα αποχρώσα καθολική,

Μιλώ για κάτι επίκαιρο, άλλοτε τρυφερό

Και άλλοτε πάλι σκληρότατο και τρομερό-,

Πώς να δει κανείς τίποτε.

Οι φρουροί δεν διέκριναν.

Το αγόρι πέρασε στο δάσος,

Χάθηκε μες στα υψωμένα δέντρα,

Γύρεψε τον πατέρα του.

Ο Άλκης, ντυμένος καθώς είθισται

Στα συνοικιακά, ποιμενικά δράματα,

Αγκάλιαζε και έσφιγγε τον πατέρα.

Και εκείνος, ίσκιος βαρύς, δασώδης,

Αιώνιος μες στο πνεύμα

και συντριμμένος και πατριαρχικός.

Δεν είχε δει τον Άλκη, εδώ και τέσσερα χρόνια.

Τι χαρά ήταν ετούτη!

Κωστή Παλαμά: ΖΑΚΥΝΘΟΣ (ποίημα)

 

[Από το "Περάσματα και χαιρετισμοί", 1930]

Στην κυρία Μαρία Μινώτου

Κάποτε μ' έφεραν τα κύματα παιδί

στη γη που είν' απ' ανθούς κι από τραγούδια ηλιοχυμένη,

προτού να τη χαρώ στου Κάλβου την ωδή

και πριν την αγαπήσω στη Φαρμακωμένη.

Από ένα ψήλωμα, ξεχάνω τ' όνομά του πια,

σα χώρα επαγγελτή ξεγνάντεψα την εξοχή της,

του πράσινου μεθύσι και χαροκοπιά,

μόσχος τ' αγέρι της και μόσχος η πνοή της.

Και με νεραϊδοπήρε η χάρη η θρυλική

της γης, καθώς παιδί τα πάτησα τα χώματά της· 

προτού να με φιλήσει η Μούσα η λυρική, 

με πρωτοχάιδεψεν εκεί η μοσκοβολιά της. 

Χρόνια περάσαν, απ' εμπρός μου όμως ποτέ

δε χάνω τη στιγμή, καθώς μακριάθε σε πρωτοείδα,

στον αταξίδευτο, εσύ τόπε ποθητέ,

του Φώσκολου ακριβή, του Σολωμού κοιτίδα.

(Κ' εσύ, ψυχή του ιδανικού, άχραντη αυγή,

τα μάτια σου ας κλειστούν, ζακυνθινό ροδομπουκέτο

κρατώντας, του χαμού το ρέμα να σε πιη,

τρελή Οφηλία, για του ονείρου τον Αμλέτο).

Αθήνα, 20.6. 1927

Κωστή Παλαμά, [Μ' ΟΛΑ ΤΑ ΛΟΥΛΟΥΔΑ ΤΟΥ ΜΑΗ...]

[.......................]
Γύφτισσες ήρθανε ντυμένες
φανταχτερά γιορτής φουστάνια,
γύφτισσες ήρθαν και κρεμάνε
χοντρά γυαλιστερά γιορντάνια,
με κόκκινα φορέματα ήρθαν,
με κίτρινα μακριά μαντήλια.
ω λάγνα μάτια, ω κόρφοι, ω χείλια!
Κ' ήρθαν ανθοστεφανωμένες
μ' όλα τα λούλουδα του Μάη,
κι άνθια κρατώντας και στα χέρια,
ντέλφια χτυπάνε και κουδούνια,
και κύκλους πλέκουν και χορεύουν
και τραγουδάν το Μάη το Μάη,
κι ανάμεσό τους αρχινάει,
ξεχωρισμένη από τις άλλες,
τρικυμισμένο ένα χορό,
λυγιέται, σέρνεται, πετάει,
κορίτσι δεκοχτώ χρονώ
στο μανιωμένο το χορό,
και του χορού βασίλισσα είναι,
κι άφρισμα, λάγγεμα, τρεμούλα,
η γυφτοπούλα, η μαγιοπούλα!

Κ' ήρθαν οι γύφτισσες, οι γύφτισσες,
οι γύφτισσες που τραγουδάνε:
-Τώρα είν' η άνοιξη κι ο Μάης,
τώρα το καλοκαίρι, τώρα
κι ο ξένος βούλεται να πάη,
στον τόπο του να πάη, και τρέχει,
νύχτα σελώνει τ' άλογό του,
νύχτα το καλλιγώνει, βάνει,
χρυσά τα πέταλα τα βάνει,
βάνει και τα καρφιά ασημένια.
Καταραμένοι κ' εσείς γύφτοι,
που να γυρίσετε δεν έχετε
κανένα τόπο, και πατρίδα,
γύφτοι, καμιά δεν σας προσμένει,
ο Μάης ο μήνας σάς προσμένει,
ο Μάης ο ρήγας σάς καλεί,
ελάτε, γύφτοι από τη Δύση
και γύφτοι απ' την Ανατολή,
και μ' όλα του τα περιβόλια
σάς κράζει ο Μάης ξεφαντωτής
στην τρίμερη και στη μονάκριβη
γιορτή της γύφτισσας ζωής!
[.........................]

(Απόσπασμα από το έργο "Δωδεκάλογος του Γύφτου" ]