Το Κράτος είμαι Εγώ κι Εσύ κι Αυτός κι Εκείνος

 Γράφει η Ευαγγελία – Αγγελική Πεχλιβανίδου

Το Κράτος είμαι Εγώ (L’État, c’est moi), είπε ο Λουδοβίκος ο ΙΔ΄ αυταρχικά. Και τώρα, στην εποχή της Δημοκρατίας, που όλοι την επικαλούμεθα για ό,τι λέμε και κάνουμε, θα μπορούσαμε να πούμε ότι ο καθένας με τον τρόπο του είναι ένας Λουδοβίκος 14ος, που επαναλαμβάνει τη ρήση εκείνου. 

Γιατί σήμερα τη Δημοκρατία, τη δημοκρατική σκέψη μας, τη δημοκρατική γλώσσα μας, τη δημοκρατική συμπεριφορά μας την κάναμε σαν το «φούρνο του Χότζα».  

Ο Χότζας λοιπόν έχτιζε κάποτε ένα φούρνο. Περνάει ένας γείτονάς του και του λέει: 

- Έκανες λάθος, Χότζα μου, ο φούρνος πρέπει να βλέπει προς τη Δύση. 

Χαλάει ο Χότζας το φούρνο και τον ξαναχτίζει προς τη Δύση. Περνάει τότε ένας άλλος γείτονας και του λέει:

- Μα, Χότζα μου, τι κάνεις; Ο φούρνος πρέπει να κοιτάει στην Ανατολή. 

Τον ξαναχαλάει ο Χότζας και τον χτίζει πάλι απ’ την αρχή έτσι ώστε να βλέπει προς την Ανατολή.  Σε λίγο νά σου ένας περαστικός. Βλέπει το Χότζα που έχτιζε το φούρνο και γυρίζει και του λέει: 

- Να με συμπαθάς, Χότζα μου, ο φούρνος πρέπει να είναι στραμμένος προς το Νότο. 

Θυμώνει τότε ο Χότζας, γκρεμίζει το φούρνο, πάει αγοράζει ένα κάρο που είχε βέβαια τέσσερις ρόδες και μια και δυο χτίζει τον φούρνο επάνω στο κάρο. Έτσι μπορούσε να γυρνάει το κάρο σε κάθε κατεύθυνση σύμφωνα με τη γνώμη και την επιθυμία όλων.

Έτσι κάναμε και μεις όλοι τη Δημοκρατία μας, την ψυχή μας, τις ενέργειές μας. Τις κάναμε αυτόνομες.  Και τις αλήθειες μας και τα ψεύδη μας και την ηθική μας. Και προσπαθούμε να επιβάλουμε τις δικές μας αλήθειες ως αντικειμενικές. Δεν αφήνουμε χώρο στην υποκειμενική άποψη ενός γεγονότος ή άλλου. Αυθαιρετούμε θεωρώντας ότι δεν μπορεί κάτι να είναι εν μέρει αληθινό, ότι μπορεί να έχουμε περιπέσει σε πλάνη από άγνοια όλων των γεγονότων ή από αδυναμία ή σκοπίμως στο βάθος της ψυχής μας, αν και στην τελευταία περίπτωση, έχουμε ήδη προχωρήσει στο πεδίο του ψεύδους. Και όλοι μας έχουμε τα επιχειρήματά μας και αγωνιζόμαστε  να τα υποστηρίξουμε. Και έτσι καταργούμε τους νόμους της ηθικής. Αυτοί κι αν δεν έχουν γίνει σαν το φούρνο του Χότζα»! Οι βασικές έννοιες της ηθικής, «καλό» ή «κακό», έχουν χάσει τον προσδιορισμό τους. 

Και δεν αναφέρομαι στους οπαδούς κάποιου κινήματος ή ιδεολογίας ή αιρετικής πίστης,  όπως, για παράδειγμα, ηδονισμός, Καντική ηθική που ήταν αυστηρά καθηκοντολογική, Αριστοτελική, που ήταν ηθική του μέτρου, του Μαξ Σέλλερ που ήταν καθαρά συναισθηματική, του Νίτσε που πρεσβεύει τον ηθικό μηδενισμό, και άλλων «φιλοσόφων» ή μη που παραπαίουν ανάμεσα στις έννοιες καλό – κακό, αλήθεια – ψέμα, και που δεν προσφέρουν πολλά ή και τίποτα ούτε στη δική τους ψυχή ούτε στη δική μας. 

Μιλάω για μας τους απλούς ανθρώπους, τους γονείς, φίλους, συνεργάτες, δασκάλους, αυτούς που έχουν εξουσία ή παραεξουσία, τους σημαντικούς και ασήμαντους, για μας που έχουμε ο καθένας κτίσει ένα φούρνο – πύργο δημοκρατίας πάνω στο κάρο – ψυχή μας. Και από κει εκφράζουμε τις απόψεις μας, τις σκέψεις μας. 

Στο κάτω κάτω λέω ό,τι θέλω, κάνω ό,τι θέλω, επειδή πιστεύω ότι αυτό είναι δημοκρατικό. Βρίζω από το βήμα των Μ.Μ.Ε. όποιον θέλω, επειδή πιστεύω ότι υπηρετώ τη Δημοκρατία. Γράφω ό,τι θέλω επειδή είμαι δημοκράτης. Αγωνίζομαι για κάτι που θεωρώ ότι με εκφράζει επειδή αυτό είναι δημοκρατικό. 

Εν ονόματι της Δημοκρατίας, θέλουμε όλοι να επιβάλλουμε τις απόψεις μας, να λειτουργούμε και να επιβαλλόμαστε λουδοβικικά. Ο κάθε ένας μας έγινε και ένας μικρός ή μεγάλος Λουδοβίκος που μέσα του πιστεύει στο «Το Κράτος είμαι Εγώ».

Γέμισαν Λουδοβίκους οι ζωές μας!

Πιστεύω ότι μετά την εποχή του Σόλωνα και του Κλεισθένη η Δημοκρατία άρχισε να παλεύει ανάμεσα στα κύματα της ανωριμότητας της Πολιτείας και της ανωριμότητας των πολιτών, του αγώνα για επιβίωση, επικράτηση, επιβολή και του αγώνα του ανώριμου Εγώ μας. 

Λησμονούμε ότι η Δημοκρατία είναι πανανθρώπινος πολιτισμός, είναι πολιτισμός της ποιότητας της ζωής μας, είναι ελευθερία, αυτοσεβασμός και σεβασμός προς τους συνανθρώπους μας. 

Η Δημοκρατία είναι εξουσία της ψυχής μας και δεν έχει υπηκόους ούτε σκλάβους.  Υπηρετεί ελεύθερους ανθρώπους.

Εθελοντική Αιμοδοσία – Μεσογειακή αναιμία (14 Ιουνίου). Χρειαζόμαστε «ευήκοα ώτα»!

Σκέψεις κι ένα ποίημα της Ευαγγελίας – Αγγελικής Πεχλιβανίδου

Χρειάζεται αίμα – έδωσε αίμα – θα χρειαστεί αίμα... Ίσως ακούσαμε αρκετές φορές παρόμοιες εκφράσεις. Αναρωτηθήκαμε όμως το βάθος, την αξία, την προσφορά, την αγάπη, την ανάγκη που κρύβονται σ’ αυτές; Ίσως όχι, γιατί δεν μας αφορούσε. Ίσως ναι, γιατί αναφερόταν σε κάποιον γνωστό μας. Ίσως με κάποια αγωνία, γιατί ήταν θέμα ζωής ή θανάτου για κάποιον δικό μας άνθρωπο. Μας διαφεύγει μάλλον ότι όλοι είμαστε «εν δυνάμει» υποψήφιοι «επαίτες» αίματος. Μας διαφεύγουν πολλά τόσο απλά μα και τόσο μεγάλα στην ουσία της αποτελεσματικότητας.

Θα ήθελα να σας μεταφέρω μια αληθινή ιστορία, που μου διηγήθηκε κάποτε η μητέρα μου και που ποτέ δεν έχει φύγει απ’ το μυαλό μου. Μια ιστορία που με ταρακούνησε και μ’ έκανε να ψάξω, να ενδιαφερθώ, να μάθω…

Ήταν ένα θλιβερό περιστατικό που συνέβη σε μια πόλη της Β. Ελλάδος πριν πολλά χρόνια. Μια νεαρή κοπέλα τραυματίστηκε θανάσιμα σε ένα ατύχημα. Οι γιατροί είπαν ότι ήταν ζήτημα ζωής ή θανάτου και έπρεπε να βρεθεί αίμα οπωσδήποτε. Τηλεοράσεις δεν υπήρχαν, το ραδιόφωνο ήταν είδος πολυτελείας, ο κόσμος κοιμόταν νωρίς. Ήταν αργά. Ο πατέρας χτύπησε τις πόρτες των γνωστών, για να βρει το κατάλληλο αίμα. Η ώρα περνούσε. Στην απελπισία του βγήκε στους δρόμους και άρχισε να φωνάζει: Το παιδί μου πεθαίνει! Άνθρωποι, δώστε αίμα! Το παιδί μου πεθαίνει! Σας παρακαλώ, αν έχετε αίμα (έλεγε την oμάδα αίματος) τρέξτε, βοηθείστε! Άνθρωποι, βοηθείστε… Το νεαρό κορίτσι πέθανε.

Έμειναν οι φωνές ν’ αντιλαλούν. Την αδιαφορία; Την άγνοια; Τον ωχαδελφισμό; Σαν φαντάσματα στην πιο άγρια νύχτα στις συνειδήσεις των ανθρώπων που δεν έχουν παρά να ανοίξουν τα αυτιά της καρδιάς τους και να ανταποκριθούν στο πιο απελπισμένο κάλεσμα για αγάπη.

Κι έμαθα, κι έκανα ένα μικρό βήμα, κι έγινα μια απλή αιμοδότρια. Κι όταν μια ευλογημένη φορά, άνοιξα κατά λάθος μια πόρτα και είδα ξαπλωμένα κυρίως νέα παιδιά να μεταγγίζονται, ρώτησα και έμαθα ότι εκείνα τα παιδιά είχαν Μεσογειακή Αναιμία και έπρεπε να αλλάζουν αίμα σε τακτά χρονικά διαστήματα (δύο ή και τρεις φορές το μήνα), για να μπορούν να χαρούν αυτό το δώρο που όλους μας δόθηκε απλόχερα: Τη Ζωή. Έτσι μπήκα σε έναν Σύλλογο και «υιοθέτησα» ένα άτομο με Μεσογειακή Αναιμία.

Νοιώθω, λοιπόν, έντονη την ανάγκη να ενημερώσω. Είναι ενδιαφέρον ίσως να αναφερθούμε συνοπτικά προηγουμένως σε κάποια ιστορικά στοιχεία για την αιμοδοσία. Οι αρχαίοι Αιγύπτιοι έκαναν λουτρά αίματος και οι Ρωμαίοι έπιναν αίμα για να αποκτήσουν τις ικανότητες και αρετές των δοτών, όπως πίστευαν, ή για να δυναμώσουν και να αναζωογονηθούν οι εξασθενημένοι. Το 1628 όταν ο Harvey ανακάλυψε την κυκλοφορία του αίματος άρχισαν στην ουσία οι μεταγγίσεις οι οποίες αρχικά γινόταν από ζώο σε άνθρωπο. Το 1818 έγινε ουσιαστικά η πρώτη μετάγγιση από άνθρωπο σε άνθρωπο από τον Άγγλο μαιευτήρα Jannes Blundell, ο οποίος έσωσε πολλές γυναίκες που πέθαιναν από αιμορραγία κατά τον τοκετό. Το 1900 ο Landsteiner ανακάλυψε τις Ομάδες αίματος που ήταν ένας επίσης σταθμός στην ιστορία της μετάγγισης. Μέχρι και τον 2ο παγκόσμιο πόλεμο οι μεταγγίσεις γινόταν απ’ ευθείας από τον δότη στον λήπτη. Τώρα το αίμα φυλάσσεται για πολλές ημέρες χάρη στα αντιπηκτικά και θρεπτικά των ερυθροκυττάρων.

Κάποτε το αίμα το πουλούσαν. Μα η αγάπη και η προσφορά δεν πουλιέται και δεν αγοράζεται. Γιατί δεν ήταν η αγάπη πάντοτε που ωθούσε αυτούς που έδιναν αίμα, να το κάνουν. Ήταν κάποια ανάγκη οικονομική. Και η ανάγκη δεν έχει πάντα συνείδηση. Πολλά, ύποπτα άτομα, όσον αφορά κολλητικές ασθένειες, είχαν έτσι την ευκαιρία να «βγάλουν» λίγα χρήματα, χαρίζοντας όχι πάντα τη ζωή αλλά το θάνατο. Ευτυχώς ο Νομοθέτης κατάλαβε. Το 1979 καταργήθηκε επίσημα η αγοραπωλησία και εμπορία του αίματος και η αιμοδοσία γίνεται σε αποκλειστικά εθελοντική βάση.

Όλες οι υπηρεσίες της αιμοδοσίας φροντίζουν ώστε να διασφαλίζεται η άριστη ποσότητα αίματος και να προστατεύεται η υγεία του Δότη αλλά και του Λήπτη. Εδώ πρέπει να αναφέρουμε ότι δυστυχώς δεν είμαστε αυτάρκεις όσον αφορά το αίμα που χρειαζόμαστε στην Ελλάδα με αποτέλεσμα να μην μπορούμε να καλύψουμε τις ανάγκες μας και να γίνεται εισαγωγή αίματος από άλλες χώρες, κυρίως από την Ελβετία.

Πώς είναι, στ’ αλήθεια, δυνατόν οι Έλληνες, που είναι ιδιαίτερα συναισθηματικοί και αλληλέγγυοι, να μην ανταποκρίνονται; Φταίει ο φόβος; Η προκατάληψη; Η άγνοια; Ίσως λίγο από όλα αλλά κυρίως κατά τη γνώμη μου η έλλειψη ενημέρωσης. Πρωταρχικό μέλημα όλων μας, γονιών, εκπαιδευτικών, Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, Σχολείου, Πολιτείας, πρέπει να είναι η ενημέρωση, η παρακίνηση, η ευαισθητοποίηση προς αυτή την κατεύθυνση. Με λίγα λόγια είναι καθήκον μας να προσπαθήσουμε όλοι μας να αποκτήσει ο Έλληνας, τα παιδιά μας, οι δικοί μας Εθελοντική Αιμοδοτική Συνείδηση.

Τα τμήματα αιμοδοσίας στα Νοσοκομεία και οι Σύλλογοι Εθελοντών Αιμοδοτών, ακόμη και φορείς και μεμονωμένα άτομα κάνουν πολύ μεγάλο κοινωνικό έργο και είναι πάντα εκεί για να μας ενημερώσουν και να μας εντάξουν αν μας ενδιαφέρει σε πρόγραμμα συστηματικής αιμοδοσίας ή και «Υιοθεσίας» παιδιών με Μεσογειακή Αναιμία.

Και εδώ πρέπει να πούμε ότι, δυστυχώς, στη χώρα μας η συχνότητα της Μεσογειακής Αναιμίας είναι πολύ μεγάλη και ότι η Μ.Α. είναι κληρονομική. Πρέπει λοιπόν οπωσδήποτε τα νέα ζευγάρια να ζητούν να εξετάζονται πριν πάρουν στα χέρια τους τις τύχες των παιδιών που θα γεννήσουν. Καλό είναι να γνωρίζουν τα εξής:

1. Όταν στο ζευγάρι δεν είναι κανένας φορέας της Μ.Α., κανένα παιδί δε θα γεννηθεί με Μ.Α. (άρρωστος ή φορέας).

2. Όταν στο ζευγάρι μόνον ο ένας είναι φορέας, τότε 1 στα 2 παιδιά (ποσοστό 50%) θα είναι φορέας. Πρέπει και το ίδιο να το γνωρίζει αυτό πριν αποφασίσει να κάνει παιδιά.

3. Όταν στο ζευγάρι είναι και οι δύο φορείς τότε 1 στα 4 παιδιά (ποσοστό 25%) θα γεννηθεί με ποσοστό βαριάς αναιμίας (Μεσογειακή). Και δεν έχει σχέση εάν θα είναι το πρώτο, το δεύτερο, το τρίτο. Ο κίνδυνος του 25% ελλοχεύει δυστυχώς σε όλα τα παιδιά.

Οι Κύπριοι είναι οι καλύτερα ενημερωμένοι και συνειδητοποιημένοι και η πρώτη Μεσογειακή χώρα, που κατάφερε να εξαλειφθεί η Μεσογειακή Αναιμία.

Η εθελοντική αιμοδοσία είναι ένα καθήκον απέναντι στον συνάνθρωπό μας και αποκτά ιδιαίτερο μεγαλείο γιατί γίνεται οικειοθελώς, ανώνυμα και μη ανταποδοτικά. Ας αποκαθηλώσουμε την αδιαφορία μας για να λευτερώσουμε την ψυχή μας και να γεμίσουν οι δεξαμενές της με γλυκιά χαρά από αυτήν την ελάχιστη για μας αλλά και την πιο φθηνή προσφορά αγάπης και μεγάλη για τους άλλους. Είναι χρέος μας να συνειδητοποιήσουμε ότι μπορούμε να χαρίσουμε το Δικαίωμα της Ζωής.

Είμαι το αίμα, είμαι η ζωή

Το αίμα είμαι που στάζω

Ζωή με κάθε στάλα

Ζωή που τη μοιράζω

Ζωής είμαι πηγή.

Στη μήτρα εγώ γεννάω

Το θαύμα κι αγκαλιάζω

Στων αθλητών τις φλέβες

Χαρίζω υπεροχή.

Σαν αγαπάς, φοβάσαι,

Σαλεύω τις αισθήσεις

Μισείς, πονάς, λυπάσαι

Ρέω μες στους αρμούς.

Λευκούς, κίτρινους, μαύρους,
Πάντα να το θυμάσαι

Κυλώ ζωή στις φλέβες

Και στην καρδιά παλμούς.

Στης ομορφιάς τη νιότη

Πρωτοκαθίζω χρώμα

Στο κόκκινο η αγνότη

Τα μάγουλα βουτά.

Κι όταν σαν δώρο έρθει

Η αγνή αγάπη η πρώτη

Μες στην καρδιά κυλάω

Κι αυτή γοργοχτυπά.

Δεν μ’ ηύρες στο παζάρι

Δεν πλήρωσες για μένα

Δώρο και θεία χάρη

Εγώ είμαι της ζωής.

Κι όταν ανάγκη είναι

Συνάνθρωπος να πάρει

Απ’ το δικό σου λίγο

Να δώσεις μη σκεφτείς.

Μάθε, το να δανείζεις

Λίγο αίμα απ’ το δικό σου

Ζωή ακριβή χαρίζεις

Κι είναι για σε χαρά.

Τις φλέβες σου καινούργιο

Με μιας θε να γεμίσει

Και την καρδιά σου η αγάπη

Η ελπίδα, η προσφορά.

Μια μεγάλη μικρή φωνή διαμαρτυρίας

από την Ευαγγελία Αγγελική Πεχλιβανίδου

Τα «Ε λ γ ί ν ε ι ά» μ α ς

Τα Ελληνικά Μάρμαρα του Ελληνικού Παρθενώνα

της Ελλάδας μας

Τα γλυπτά μας γεννήθηκαν κάτω από τον ήλιο της Ελλάδας, που οι Άγγλοι την καθιέρωσαν ως Greece, -και μεις ακολουθούμε σα μιμητικά όντα-.

Και τώρα

χωρίς το φως του ήλιου μας,

χωρίς το αντίκρισμα της γαλάζιας μας θάλασσας,

χωρίς τις φασκιές των εμπνευσμένων προγόνων μας που τα κατασκεύασαν και τα λάτρεψαν,

χωρίς το βράχο τους να τα στηρίζει και να τα ανυψώνει,

χωρίς την ιστορία του λαού τους και προπάντων

χωρίς την ιδέα της ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ που γεννήθηκε πάνω και γύρω απ’ την Ακρόπολη και που γαλούχησε και γαλουχεί όχι μόνο εμάς τους Έλληνες αλλά όλο τον κόσμο…,

τα γλυπτά μας θα παραμείνουν για όλους τους επισκέπτες του Βρετανικού Μουσείου,

τα χλωμά, ορφανά παιδιά που τα οικειοποιήθηκαν οι «δημοκρατικοί» μας Άγγλοι (πιστεύω όχι η πλειοψηφία ) και τα έκαναν «παιδιά των φαναριών» προς εκμετάλλευση.

Ελληνική Δημοτική Μουσική Παράδοση

Γράφει η Ευαγγελία-Αγγελική Πεχλιβανίδου

Τα δημοτικά μας τραγούδια, τα ποιήματα και οι δημοτικοί μας χοροί έχουν τις ρίζες τους στην αρχαιότητα. Είναι μια αλυσίδα καταγωγής. Κρίκοι που οδηγούν πίσω στον Όμηρο, στους τραγωδούς, στους αρχαίους Έλληνες. Ο λαός μας ήδη από τη βυζαντινή εποχή, συνεχίζοντας την ομηρική παράδοση είχε τεχνουργήσει πολλά τραγούδια που αναφέρονταν σε διάφορα ιστορικά γεγονότα ή πρόσωπα. Μόνο σ αυτά μπορούμε να βρούμε την ιστορική συνέχεια της Ελλάδας. Στην παράδοση του τόπου, στη λαϊκή ζωή, στα ήθη και στα έθιμα, στους εθνικούς μας χορούς και στο δημοτικό μας τραγούδι. Εκεί βρίσκεται η ιστορία μας. Σ΄ αυτό που χορεύουν και τραγουδούν

για να γλεντήσουν,

«-Τραβώδ’ Γαβρά, Τραβώδ’ Γαβρά, νε Γαβροκωνσταντίνε….»

για να θρηνήσουν,

«Ποιος θε ν’ ακούσει κλάματα και μαύρα μοιρολόγια ,

ας πά’ στα κάστρα του Μωρεά, στης πόλης τα καντούνια…»

για να συμβουλεύσουν, να παροτρύνουν, να ζητήσουν συγγνώμη,

«Αν ίσως με τα λόγια μου σήμερα πείραξά σε

Λησμόνησε το σφάλμα μου και πλειο μην το θυμάσαι …»

να σατιρίσουν,

«Εμέν η μάνα μ’ είπε με, υιέ μ’ ντο έν’ το χάλι σ’

με το νυχτοπερπάτεμαν, έφαες το κιφάλι σ’»

να αγαπήσουν,

«αυτά τα μάτια Δήμο, τα έμορφα, τα φρύδια τα γραμμένα,

αυτά με κάνουν Δήμο κι αρρωστώ, με κάνουν κ’ απεθαίνω»

να επικοινωνήσουν,

«εβγάτε αγόρια ‘σ τον χορόν, κοράσια ‘σ τα τραγούδια,

να ιδείτε και να μάθετε πως πιάνεται η αγάπη…»,

Για να υμνήσουν την αντρειοσύνη. (Πως ο ακρίτας πάει να ζωστεί τα άρματα)

«Πριχού τα πιάσει (τα άρματα) πιάνουττο, πριχού τα σείσει, σειόττο

Πριχού τα βάλει πάνω του, εκείνα περπατειόττο»

Για να μη ξεχνούν.

«Εμίσευσες και μ’ άφηκες ένα υαλί φαρμάκι

Και το καλόν σου γύρισμα όλο φιλιά κι αγάπη…»

Τα δημοτικά μας τραγούδια έχουν τον αυθορμητισμό ενός ανώνυμου λαού και την αρχή τους σε κάποιον ανώνυμο δημιουργό, όχι λογοτέχνη αλλά απλό άνθρωπο του λαού, προικισμένο με ταλέντο και καλλιτεχνική ευαισθησία. Γρήγορα υιοθετούνται από το κοινωνικό σύνολο, γίνονται κτήμα του λαού και προφορικά παραδίδονται από στόμα σε στόμα, από εποχή σε εποχή και από περιοχή σε περιοχή. Με την ευρύτερη διάδοσή τους δουλεύονται ταυτόχρονα μέσα στο χωνευτήρι του λαού, που τα τροποποιεί και τα παραλλάσσει πολλές φορές, από το αρχικό ποίημα.

«Εγώ ‘χω αστήθι μάρμαρο και χέρια σιδερένια

Για να’ βγω να παλέψουμε στο μαρμαρένιο αλώνι.»

Ή σε παραλλαγή

«Εγώ ‘χω ατσάλι στην καρδιά και σιδερένια μπράτσα

Κι έβγα να πολεμήσουμε, μαζί να σκοτωθούμε.»

Σαν ποιητικά δημιουργήματα τα δημοτικά τραγούδια ξεχωρίζουν για τη ζωντανή και παραστατική απεικόνιση του εξωτερικού και εσωτερικού κόσμου που εκφράζουν, καθώς και για τη λιτότητα και την πυκνότητα του λόγου. Έχουν τολμηρές προσωποποιήσεις . Τα ζώα, τα δέντρα, τα βουνά, τα πουλιά μιλούν και συμπάσχουν με τους ανθρώπους. Το άλογο ήταν αγαπητό θέμα στα τραγούδια.

«Κι ένας γρίβας (το άλογο), παλιόγριβας, σαρανταπληγιασμένος

Κείνος απολογήθηκε γυρίζει και μου λέει.

-Εγώ είμαι γέρος κι άχαρος ταξίδια δε μου πρέπουν

Μα για χατήρι της κυράς θα μακροταξιδέψω

Οπού μ’ ακριβοτάγιζε στο γύρο της ποδιάς της

Κι οπού μ’ ακριβοπότιζε στη χούφτα του χεριού της.»

Και αλλού

«Όλα τα κάστρα χαίρονται κι όλα βαρούν παιγνίδια

Το Νάπλι κι η Μονεμβασιά κάθονται μαραμένα

-Νάπλι γιατί δε χαίρεσαι , τι δε βαρείς παιχνίδια;

-Τι καλόν έχω να χαρώ και να βαρώ παιχνίδια

Μένα με πλάκωσε Τουρκιά, στεριά και του πελάγου…»

Στα 400 χρόνια της σκλαβιάς του στον τούρκικο ζυγό ο λαός μας τραγούδησε τους καημούς του και τους πόθους του. Με τα κλέφτικα τραγούδια ύμνησε τον ηρωισμό των κλεφτών και αρματωλών, με τα μοιρολόγια θρήνησε τον πόνο του χαμού.

«Τη λευτεριά λαχτάρισα, δε θέλω να ’μαι σκλάβος.

Θ ανέβω πάνω στα βουνά, πάω να γίνω κλέφτης.»

Και χόρευε ο λαός μας τραγουδώντας, κυρίως στα πανηγύρια όπου μπορούσαν να συγκεντρωθούν όλοι χωρίς φόβο να προκαλέσουν υποψίες στον κατακτητή.

Όλη η ιστορία της Ελλάδας, οι πόλεμοι, οι καταστροφές, η κατοχή, η πείνα και η στέρηση, η αδικία, η κάθε απελευθέρωση, το κάθε πολιτικό γεγονός, έγινε δημοτικό τραγούδι, στην καρδιά, τη ζωή και τη μνήμη του λαού.

Τον πιο έγκυρο χαρακτηρισμό στα δημοτικά τραγούδια έδωσε ο Κολοκοτρώνης που τα χαρακτήρισε «εφημερίδες στρατιωτικές» αφού πέρα από την ψυχαγωγία που πρόσφεραν ήταν και μέσα Εθνικής παίδευσης και διατήρησης της Εθνικής μνήμης.

Κι όταν ήρθαν οι μοντέρνοι καιροί και οι φουστανέλλες αντικαταστάθηκαν από τα ευρωπαϊκά ρούχα, και η λύρα και το κλαρίνο και η φλογέρα, το κανονάκι, το λαούτο και το ούτι αντικαταστάθηκαν από το πιάνο και την κιθάρα και το συνθεσάϊζερ, τότε άρχισε και η αλλοίωση και η περιθωριοποίηση της μουσικής μας ρίζας, άρχισε η παράδοσή μας να περνάει σε δεύτερη μοίρα, άρχισε η λησμονιά και η αποκοπή ενός ομφάλιου λώρου δυόμισι χιλιάδων ετών .

Το «καμπανάκι του κινδύνου» το άκουσαν κάποιοι άξιοι πατριώτες έλληνες και μη (ενδεικτικά θα αναφέρω το Σοφοκλή Δημητρακόπουλο, τη Δώρα Στράτου, το φιλέλληνα Κλωντ Φωριέλ), και αρκετοί άλλοι επώνυμοι και ανώνυμοι, που κατέγραψαν όσα μπόρεσαν δημοτικά τραγούδια και χορούς. Αυτή τη μουσική και ποιητική μας παράδοση, είναι χρέος όλων μας να την κρατούμε ζωντανή και να τη διδάσκουμε στα παιδιά μας. Θα ήταν ευχής έργον εάν διδάσκονταν σαν κύριο μάθημα στα σχολεία και το λέω εγώ που υπήρξα καθηγήτρια επί σειρά ετών και πονούσα αφάνταστα με τη διαπίστωση ότι δυστυχώς τα παιδιά μας «περί άλλων τυρβάζουν» και δε φταίνε μόνο αυτά. Και όπως ο Κοσμάς ο Αιτωλός βοήθησε να διατηρηθεί η ιστορία και η γλώσσα μας με τα κρυφά σχολειά έτσι και η πολιτεία σήμερα οφείλει να κάνει τα σχολεία, κρυφά σχολειά της διατήρησης της παράδοσής μας, για να πάψουνε τα παιδιά μας και εμείς να είμαστε μιμητικά όντα μιας γιουροβίζιον με μόνους στόχους το shake dance και το brake dance το τσιφτετέλι dance …. κ.α.π. (δεν έχουμε καν το θάρρος να πάμε με τη δική μας αυθεντική λαλιά και λεβεντιά και ας μην κερδίσουμε, αρκεί που θα τους αφήσουμε τη σφραγίδα μας) Γιατί δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι δεν είμαστε απλά ευρωπαίοι πολίτες, αλλά έλληνες, ευρωπαίοι πολίτες.

Τα δημοτικά μας τραγούδια γεννήθηκαν και αναπτύχθηκαν μέσα στις απομονωμένες κλειστές κοινωνίες σαν η πιο γνήσια έκφραση της λαϊκής ψυχής. Και μέσα από τους αιώνες δόθηκαν σε μας σαν μια κληρονομιά ζωντανή, συγκλονιστικών βιωμάτων των προγόνων μας που μιλούσαν και μιλούμε την ίδια περήφανη ελληνική γλώσσα.

Και οφείλουμε να την παραδώσουμε στα παιδιά μας πλουσιότερη, έτσι ώστε σε όποια γωνιά της γης κι αν βρίσκονται, όταν ακούν αυτές τις απλές και μεστές προτάσεις της δημοτικής ποίησης, που κουβαλούν όλο το έθνος μας, όλο το «βιός» μας, να νιώθουν όλη την ιστορία τους να πάλλει την ψυχή τους. Και όταν ακούν λύρα ποντιακή ή κρητική, ή κλαρίνο ή άλλο παραδοσιακό όργανο να ζωντανεύει η λεβεντιά στις φλέβες τους και στα κορμιά τους. Αυτή είναι ιερή υποχρέωση όλων μας.