Η ποίηση, γέφυρα πολιτισμών. Κριτική προσέγγιση της ελληνοαραβικής ποιητικής έκδοσης "Μια ζωή σε Ονειροτροφείο" του Παναγιώτη Καποδίστρια

Γράφει ο Σταύρος Καστρίτης, πτ. φιλολογίας

Η ποίηση διαθέτει μια μοναδική ιδιότητα. Κατορθώνει να υπερβαίνει τα όρια του χρόνου, του τόπου και της γλώσσας, διατηρώντας αναλλοίωτη την ουσία της. Κάποτε, μάλιστα, μια ποιητική έκδοση υπερβαίνει ακόμη και τα όρια της ίδιας της λογοτεχνίας και μετατρέπεται σε γεγονός πολιτισμού. Στην κατηγορία αυτή ανήκει η δίγλωσση έκδοση της ποιητικής συλλογής Μια ζωή σε Ονειροτροφείο του Παναγιώτη Καποδίστρια (εκδ. ΕΝ ΠΛΩ, 2025), όπου η ελληνική ποιητική δημιουργία συναντά δημιουργικά την αραβική γλώσσα μέσα από την εμπνευσμένη μεταφραστική εργασία του λιβανέζου ελληνιστή Ρόνι Μπου Σάμπα. Πρόκειται για μια έκδοση που αποκτά χαρακτήρα πολιτισμικής γέφυρας ανάμεσα σε δύο μεγάλες λογοτεχνικές παραδόσεις και δύο κόσμους με βαθιές ιστορικές και πνευματικές ρίζες.

"Καμένες Πεταλούδες" στο φως του Ανέγγιχτου

Κριτική προσέγγιση στην ποιητική διαδρομή του Παναγιώτη Καποδίστρια των ετών 1979-2009

Του Σταύρου Καστρίτη, πτ. Φιλολογίας 

Οι «Καμένες Πεταλούδες» του Παναγιώτη Καποδίστρια συγκεντρώνουν ποιήματα μιας τριακονταετίας, από το 1979 έως το 2009. Η έκταση της χρονικής αυτής διαδρομής προσδίδει στον τόμο τον χαρακτήρα ποιητικής κατάθεσης ζωής. Στις σελίδες του παρακολουθούμε τη διαμόρφωση μιας φωνής, τις μεταμορφώσεις της, τις επιμονές της, την ωρίμανση των εκφραστικών της μέσων και κυρίως τη σταθερή της στροφή προς τα μεγάλα θέματα: το φως, τη φθορά, τον θάνατο, τον έρωτα, τη μνήμη, την πατρίδα, την ιερότητα του κόσμου και τη δυνατότητα του ανθρώπου να προσεγγίσει το Άρρητο μέσα από την ποίηση.

Για το βιβλίο του π. Γ. Λέκκα "Ο ανοικτός Θεός κι η άνοιξη του ανθρώπου"

Σχολιαστικές σκέψεις: π. Παναγιώτης Καποδίστριας

Το βιβλίο «Ο ανοικτός Θεός κι η άνοιξη του Ανθρώπου» του π. Γεωργίου Λέκκα αποτελεί μια φωτεινή πνευματική πρόταση για τον τρόπο με τον οποίον ο άνθρωπος μπορεί να ζήσει εν Χριστώ, μέσα στον κόσμο, μαζί με τον Άλλο. Ο λόγος του συγγραφέα κινείται απαλά, με θεολογική καθαρότητα και υπαρξιακή ευαισθησία, χωρίς ρητορείες, χωρίς περιττά σχήματα. Κάθε κεφάλαιο αποτελεί καρπό προσευχής, καρπό βίωσης της Εκκλησίας, καρπό μελέτης των ευαγγελικών αναγνωσμάτων που σηματοδοτούν την πορεία του εκκλησιαστικού έτους. Στο επίκεντρο βρίσκεται η έννοια του ανοίγματος: άνοιγμα καρδιάς, άνοιγμα ύπαρξης, άνοιγμα προς τον Θεό, άνοιγμα προς τον πλησίον. Το άνοιγμα αυτό μετατρέπει τη ζωή σε χώρο θείας Παρουσίας, σε πεδίο σχέσης, σε τόπο μεταμόρφωσης.

Το 15ο τεύχος του περιοδικού "Αχιλλίου πόλις" της Ι. Μητροπόλεως Λαρίσης και Τυρνάβου

Κυκλοφορήθηκε το δέκατο πέμπτο τεύχος της εξαμηνιαίας επιστημονικής περιοδικής έκδοσης της  Ιεράς Μητροπόλεως Λαρίσης και Τυρνάβου «Αχιλλίου Πόλις» αφιερωμένο στην μαρτυρία της Ορθοδοξίας στην Ευρώπη και στον κόσμο. 

π. Παν. Καποδίστρια: Η ΑΡΧΑΙΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΚΑΙ Η ΧΡΙΣΤΟΚΕΝΤΡΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΤΗΣ

Νέα εργασία του π. Παναγιώτη Καποδίστρια, με θέμα: "Η αρχαιοελληνική αθανασία και η χριστοκεντρική πρόταση επί του περιεχομένου της".

        Κυκλοφορήθηκε αυτές τις μέρες ως ανάτυπο από το 15ο τεύχος του επιστημονικού περιοδικού ΑΧΙΛΛΙΟΥ ΠΟΛΙΣ της Ιεράς Μητροπόλεως Λαρίσης και Τυρνάβου.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΟΛΟΚΛΗΡΗ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΚΟΛΟΥΘΩΣ:

 

Η ΑΛΛΗ ΖΩΗ. Κριτικό σημείωμα του ποιητή Άγγελου Καλογερόπουλου για τα 33 ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΕΝΗ του π. Γεωργίου Λέκκα

π. Γεώργιος Λέκκας

33 ποιήματα γιὰ τὴν Ἑλένη

καλλιτεχνικὴ φωτογραφία:

Ἀγγελικὴ Σβορώνου

Ἐκδόσεις ΕΝ ΠΛΩ, 2025. σελ. 80

Το 14ο τεύχος του περιοδικού "Αχιλλίου πόλις" της Ι. Μητροπόλεως Λαρίσης και Τυρνάβου

Tο 14ο τεύχος του περιοδικού ΑΧΙΛΛΙΟΥ ΠΟΛΙΣ, της Ιεράς Μητροπόλεως Λαρίσης και Τυρνάβου, που κυκλοφορήθηκε αυτές τις ημέρες είναι αφιερωμένο στη βία, το δύσκολο φαινόμενο της εποχής μας, ενώ είναι και πάλι πολύ πλούσια και η υπόλοιπη ύλη του.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΤΟ ΤΕΥΧΟΣ ΑΚΟΛΟΥΘΩΣ:

Η Δρ Ανθούλα Δανιήλ για το βιβλίο του Παναγιώτη Καποδίστρια "Μια ζωή σε Ονειροτροφείο" (ανθολογία στα αραβικά)

Ανθούλα Δανιήλ: Παναγιώτης Καποδίστριας, Μια ζωή σε Ονειροτροφείο -Μετάφραση: Ρόνι Μπου Σάμπα. Εκδόσεις Εν πλω 2025 

Ο π. Παναγιώτης Καποδίστριας είναι ένας άνθρωπος με διπλή υπόσταση. Αφενός ασκεί τον ρόλο του ως εφημέριος στην Εκκλησία, αφετέρου στο γραφείο του ως ποιητής. Και τις δύο υποστάσεις του τις υπηρετεί σωστά έχοντας τα θεμέλιά του στα βουνά και τα βουνά σηκώνοντας στον ώμο του, όπως παρεμφερώς λέει ο Οδυσσέας Ελύτης στο Άξιον Εστί. Η πρώτη από της υποστάσεις του, η ιεροσύνη, υποθέτω, οφείλεται στην «Κλήση» που προφανώς έλαβε και φόρεσε το ευλογημένο ράσο. Η δεύτερη πηγάζει από την μεγάλη πνευματική παράδοση της Επτανήσου γενικώς, και του νησιού του ειδικώς, της Ζακύνθου, που γέννησε τον Διονύσιο Σολωμό και τον Ανδρέα Κάλβο, ανάμεσα σε πολλούς άλλους ακόμα, και σε όλες τις Τέχνες. Και αυτή η κληρονομιά είναι μεγάλο βουνό που όμως το σηκώνει στον ώμο του όπως ο «Κουροτρόφος», με αγάπη, σεβασμό και φροντίδα. 

Το 13ο τεύχος του «ΑΧΙΛΛΙΟΥ ΠΟΛΙΣ»

Κυκλοφορήθηκε το 13ο τεύχος της εξαμηνιαίας επιστημονικής περιοδικής έκδοσης της Ιεράς Μητροπόλεως Λαρίσης και Τυρνάβου «ΑΧΙΛΛΙΟΥ ΠΟΛΙΣ». Το νέο τεύχος είναι αφιερωμένο σέ δύο κεντρικά θέματα: στην Πρώτη Οικουμενική Σύνοδο, καθώς συμπληρώνονται φέτος 1700 χρόνια από τη διεξαγωγή της (325 μ.Χ.), οπότε και έχουμε την πρώτη επίσημη σε συνοδικό επίπεδο παρουσία Μητροπολίτη Λαρίσης, του Αγίου Αχιλλίου, προστάτου του τόπου, και στην κατήχηση της Εκκλησίας, θέμα πολύ σημαντικό που άπτεται της αποστολής της στον σύγχρονο κόσμο και άνθρωπο.

ΤΟ ΘΗΡΙΟ ΕΙΜΑΙ ΕΓΩ. Λόγος για την συλλογή διηγημάτων "Θηριοδαμαστήριο" του π. Παναγιώτη Καποδίστρια

π. Γεωργίου Λέκκα *

Βρήκα αυτές τις μέρες την ευκαιρία να ξαναδιαβάσω το ΘΗΡΙΟΔΑΜΑΣΤΗΡΙΟ του π. Παναγιώτη Καποδίστρια, τα «νανοδιηγήματά» του, που μπορεί να είναι νάνοι κατά το σχήμα, είναι όμως γίγαντες ως προς την πνευματική τους στόχευση.

Παρουσιάζοντας μιά νέα καί σπουδαία ἔκδοση γιά τή Σκόπελο τῶν ἀρχῶν τοῦ 20οῦ αἰ.

ἤγουν: Ἑλένη Κ. Σπηλιώτου, φιλολόγου, Ἐθνικὸς διχασμός. Οἱ φιλοβασιλικοὶ ἐξόριστοι στὴ Σκοπελο, ἐκδ. Νίκας, Ἀθήνα 2023, σ. σ. 312

Ἀρχικὰ ὀφείλω νὰ συγχαρῶ καὶ συνάμα νὰ εὐχαριστήσω τὴν συγγραφέα κ. Ἑλένη Σπηλιώτη-Κεσμετζῆ, ποὺ μὲ τὴν  ἔκδοση τοῦ θαυμάσιου αὐτοῦ βιβλίου της μᾶς ἄνοιξε (ἐπιτέλους) τὴ θύρα, ὥστε ν’ ἀσχοληθοῦμε σοβαρά, μὲ ἐπιστημονικὴ ἀκρίβεια καὶ συνέπεια, -ἀλλὰ καὶ μὲ σκληρὴ ὑπομονὴ κι ἐπιμονή-  μὲ τὴν ἱστορία τοῦ νησιοῦ μας ἀπὸ τὶς ἀρχὲς τοῦ 20οῦ αἰ καὶ μετά. Ὄχι γιατὶ ἔχει ἐξαντληθεῖ ἡ ἱστορικὴ ἔρευνα ποὺ ἀφορᾶ στοὺς προηγούμενους αἰῶνες. Ἀντίθετα, συνεχίζεται μὲ μεγάλο κόπο καὶ τὴν ὅσο γίνεται πιὸ δυνατὴ προσπαθεια, ὥστε νὰ συμπληρωθεῖ αὐτὸ τὸ ἀτέλειωτο «πάζλ» - νὰ μοῦ συγχωρεθεῖ, παρακαλῶ, ὁ νεολογισμός.

π. Γ. Λέκκα: "ΑΚΟΜΑ ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΜΑΖΙ. ΕΞΟΔΙΟΣ ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΣ ΤΟ ΦΩΣ. Ημερολόγιο εκδημίας της Πρεσβυτέρας Ελένης Σαλταπίδα-Λέκκα"

Το Σάββατο 30.12.23 παρουσιάστηκε στον κατάμεστο νέο πολυχώρο των εκδόσεων ΕΝ ΠΛΩ το νέο βιβλίο του π. Γεωργίου Λέκκα: ΑΚΟΜΑ ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΜΑΖΙ. ΕΞΟΔΙΟΣ ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΣ ΤΟ ΦΩΣ. Ημερολόγιο εκδημίας της Πρεσβυτέρας Ελένης Σαλταπίδα-Λέκκα.

π. Κ. Ν. Καλλιανός: “Όψεις της Κοινωνίας της Χώρας Σκοπέλου. Από τα τέλη του 18ου μέχρι τα μέσα του 19ου αι. Μια πρώτη προσέγγιση”

Εκδόσεις Δήμου Σκοπέλου 2023

Γράφει η Δρ ΑΝΘΟΥΛΑ ΔΑΝΙΗΛ

Ο π. Κ. Ν. Καλλιανός θα μπορούσε να χαρακτηριστεί, και πάρα πολύ δίκαια, βιογράφος, χρονικογράφος, ληξίαρχος του νησιού του· της ωραίας Σκοπέλου. Γιατί, και δεν είναι λίγες οι φορές, όλα τα γραπτά του αυτή τη νήσο έχουν θέμα και το καθετί της Κοινωνίας της τον απασχολεί. Διακαής  θα λέγαμε στόχος του είναι να τιμήσει τα ιερά χώματα  που τον γέννησαν, να τα προβάλει, να τα περιγράψει, να καταστήσει,  έστω και εν σμικρώ, την ιστορία τους κτήμα ες αεί, όπως έκανε ο Θουκυδίδης με την Αθήνα.

π. Κωνσταντίνος Καλλιανός: Σύμμεικτα ιστορικά και λαογραφικά για τη Γλώσσα της Σκοπέλου (17ος-19ος αι.), εκδ. Νησίδες 2023

Γράφει η Δρ ΑΝΘΟΥΛΑ ΔΑΝΙΗΛ

Αρχικά να επαναλάβουμε με έμφαση πως στη μνήμη των ανθρώπων μένει μόνο ό,τι έχει καταγραφεί. Μένει και ό,τι έχει καταγραφεί στην ψυχή, αλλά αυτό με το πέρασμα των γενεών θα χαθεί, όταν θα χαθεί ο άνθρωπος. Έτσι, το καταγεγραμμένο στο χαρτί είναι σαν να παίρνει ληξιαρχική πράξη γέννησης.

Για τα "Σύμμικτα | Miscellanea" του Σαράντη Αντίοχου

Γράφει η Δρ ΑΝΘΟΥΛΑ ΔΑΝΙΗΛ

Σαράντης Αντίοχος

Σύμμικτα | Miscellanea

Τόμος Α΄, Λαογραφικά

Τόμος Β΄, Πρόσωπα και Θέματα

Εκδόσεις Ερμής της Ζακύνθου 2022

Δεν μπορεί κανείς παρά να σταθεί με δέος μπροστά στους δύο πολυτελείς και ογκώδεις τόμους του συγγραφέα, ποιητή, πεζογράφου, λαογράφου, μελετητή, πολυτάλαντου, ανθρώπου των Γραμμάτων και της Τέχνης γενικώς, Σαράντη Αντιόχου, ο οποίος στα Σύμμικτά του συγκέντρωσε μιας ολόκληρης ζωής τον πνευματικό μόχθο.

ΔΑΜΑΖΟΝΤΑΙ ΤΑ ΘΗΡΙΑ ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ;

Κριτική προσέγγιση στο βιβλίο: π. Παναγιώτη Καποδίστρια “ΘΗΡΙΟΔΑΜΑΣΤΗΡΙΟ” (νανοδιηγήματα), εκδ. Αληθώς 2022

Γράφει η ΤΑΤΙΑΝΑ Ε.-Γ. ΚΑΡΥΔΗ, Κοινωνική Λειτουργός 

Για το βιβλίο του Παναγιώτη Καποδίστρια “Λοιμοκαθαρτήριο”, Ποιήματα. Εκδ. ἀληθῶς Κέντρο Λόγου, 2022

Γράφει η Δρ ΑΝΘΟΥΛΑ ΔΑΝΙΗΛ

Σαράντα ένα ποιήματα συστεγάζονται κάτω από τον πολλά σημαίνοντα τίτλο Λοιμοκαθαρτήριο, γραμμένα όλα την Άνοιξη του 2020, Μάρτη και Απρίλη και πικρή Σαρακοστή, για να επαληθεύσει το ότι η Άνοιξη δεν είναι λιβάδια με παπαρούνες ή έστω εκείνη η Ωραία που βγαίνει από τα πινέλα του Μποτιτσέλι, αλλά όπως έχει ήδη πει ο ποιητής Οδυσσέας Ελύτης, που βλέπει τα αόρατα πίσω από τα ορατά, την Άνοιξη την βρήκε σε μια μικρή βαϊφόρο κόκκινη, και ο νοών νοείτω.

Για το βιβλίο του Παναγιώτη Καποδίστρια, “Θηριοδαμαστήριο”, Νανοδιηγήματα. Εκδ. ἀληθῶς Κέντρο Λόγου, 2022

Γράφει η Δρ ΑΝΘΟΥΛΑ ΔΑΝΙΗΛ

Ο Παναγιώτης Καποδίστριας είναι παιδί της Ζακύνθου. Γεννήθηκε και ζει μόνιμα στο Μπανάτο/Βανάτο της Ζακύνθου, όπου ασκεί και τα καθήκοντα του Εφημέριου. Σπούδασε Θεολογία στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο της Αθήνας, κατέχει Μάστερ Θεολογίας, είναι Αρχιερατικός Επίτροπος της Μητροπόλεως Ζακύνθου, είναι εκπαιδευτικός στο Μουσικό Σχολείο στο νησί του και έχει διδάξει και στα ΤΕΙ Ιονίων Νήσων. Έχει γράψει πολλά, βραβεύτηκε το 2004 για την Ποίησή του από την Ακαδημία Αθηνών, ποιήματά του έχουν μεταφραστεί στα αγγλικά, γερμανικά ιταλικά και αραβικά, είναι μέλος του Φιλολογικού Συλλόγου «Παρνασσός» και έχει τιμηθεί από το Οικουμενικό Πατριαρχείο καθώς και από το Πατριαρχείο Αλεξανδρείας.

“ΘΗΡΙΟΔΑΜΑΣΤΗΡΙΟ”, νέο βιβλίο του π. Παναγιώτη Καποδίστρια με 16 μικρά διηγήματα

Κυκλοφορήθηκε τα Χριστούγεννα του 2022 ένα νέο –πεζογραφικό αυτή τη φορά- βιβλίο του π. Παναγιώτη Καποδίστρια, με τίτλο “ΘΗΡΙΟΔΑΜΑΣΤΗΡΙΟ”, από τη σειρά των εκδόσεων του Μορφωτικού Κέντρου Λόγου “Αληθώς”, με 48 σελίδες. Το εξώφυλλο κοσμεί μια εκφραστική ξυλογραφία της διάσημης χαράκτριας Άριας Κομιανού (+30.7.2015).

“ΛΟΙΜΟΚΑΘΑΡΤΗΡΙΟ”, ποιητικό βιβλίο του π. Παναγιώτη Καποδίστρια για την Πανδημία

Κυκλοφορήθηκε τα Χριστούγεννα του 2022 το νέο ποιητικό βιβλίο του π. Παναγιώτη Καποδίστρια, με τίτλο “ΛΟΙΜΟΚΑΘΑΡΤΗΡΙΟ”, από τη σειρά των εκδόσεων του Μορφωτικού Κέντρου Λόγου “Αληθώς”, με 56 σελίδες. Το εξώφυλλο κοσμεί μια εκφραστική ξυλογραφία της διάσημης χαράκτριας Άριας Κομιανού (+30.7.2015).

Το βιβλίο περικλείει 1+40 ποιήματα: